inicio • fundacion • coleccion de arte • actividades • contacto • Jan & Pepa

 

    
Jan van Eden

bio - biography

 

1996 Gedichten & intimate relations

 

LEES EERST

Nabeschouwing - een periode van crisis in mijn relatie met Pepa.    En Español

Vanaf 1992 groeide er een liefdesrelatie met Lesley Deacon, een Zuid Afrikaanse, getrouwd met een Nederlandse geoloog Jan Grootenboer, die wij kenden vanaf de periode begin 80er jaren in Saudi Arabie. Daar kreeg zij ook een kind Natalie Grootenboer, een schat van een kind die wij gedurende haar jonge jaren in groot vertrouwen mede verzorgden. Terug in Nederland gingen Lesley en Jan Grootenboer uit elkaar en werden Pepa en ik meer betrokken bij praktische zaken in het leven van Lesley. Zo gaven we haar financiele steun voor het opzetten van een vertaalbureau in Rotterdam.

Met onze veelvuldige samenlevings periodes zowel in Nederland als in Sabayes, groeide er in de 90er jaren een relatie tussen mij en Lesley, waarin ik verwijs naar een persoonlijke midlife crisis. Pepa begon bezwaren te hebben tegen onze innige relatie en correspondeerde met haar vriendenkring over de situatie. Een correspondentie die ik vond na haar te vroege dood.

In 1995 was Pepa gevraagd om de overplaatsing van het financiele bureau van SEAT van Amsterdam naar Barcelona te begeleiden en in dit jaar was ik woonachtig in Sabayes en gescheiden van mijn liefdesvriendin Lesley. Zij onderging in dit jaar een ziekenhuisopname waarbij ze steun ondervond van een vriend en zij besloot ook om onze relatie af te bouwen. In haar afwezigheid en bij terugkeer vanuit Sabayes naar Amsterdam verwerkte ik mijn liefdesverlangens voor haar in poezie.

Mijn idee dat ik wel twee liefdes kon onderhouden bleek een misrekening. En de realiteit is dat Lesley onze relatie verbrak uit respect en liefde voor haar vriendin Pepa.

Na 1997 waren Pepa en ik weer volledig op elkaar aangewezen en mijn liefde voor Pepa groeide bij de dag. Lesley stuurde een mooie brief bij de dood van Pepa in 2015, maar ik zag haar nooit terug.

Met Lesley was het een zinnelijke liefde die ik als universeel beschouw en die ingegeven is in een perfect lichamelijke samensmelting met een vrouw die op je eigen moeder lijkt. Mijn eerste geheime liefde Catharina Vinkes, 1959 nog op de Rijks HBS, was ook zo'n blanke schoonheid in de Nederlandse traditie.

Pepa en ik hadden een zuiver menselijke en unieke relatie waarbij onze ideeen perfect samenvielen. Wij waren samengedreven door heel uitzonderlijke omstandigheden, ik als oorlogskind met een radicale onafhankelijke opstelling en Pepa met haar eerste zeven levensjaren in Melilla in een familie aan moeders kant en een verleden van politieke vluchtelingen.

 

PS Eenmaal terug in Aragon indentificeerde Pepa zich volledig met de familie van haar Vader en zijn dorp Sabayes. Wanneer wij werden uigenodigd door vrienden dan instrueerde Pepa mij: “En jij begint niet over Melilla”.

 

Gedichten 1996-1997 - Jan van Eden

 

Lichaam 2

Te laat … 3 en 4

Cutting edge of time 5

Don’t call me names 6

Lamentatie 7

To Lesley my Belphoebe 8

Verlangen 9

 

Lichaam

stel je voor dat

je lichaam nergens toe diende

dan om op te staan

de spieren te strekken

en aan het werk te gaan

 

stel je voor dat

je lichaam nergens toe diende

dan om het hoofd te steunen

puur fysiek de gedachten te dragen

waarop het voortbestaan kan leunen

 

stel je voor dat

je lichaam nergens toe diende

dan om een klok te zijn

tikkend naar de ouderdom

tot aan het einde van de levenslijn

 

ik weet

waar je lichaam toe diende

hoe het nieuw leven zocht

daarbij bloeide en verwelkte

eventjes de dood werd afgekocht

 

ik weet

waar je lichaam toe zal dienen

ik die binnenin je woon

samen een uitdijend universum

vereenzelvigd met je diepste droom

 

ik weet

wie je lichaam zal beminnen

zoals de aarde rond de zon

in schijnbaar toeval aangetrokken

toch afgestoten voelen kon

 

I know

all but a figment of imagination

prepare yourself to be my bride

where fantasies are given birth

and death is truly set aside

aan Lesley, 29.10.96

 

Het is nu te laat … [Lesley, 10 nov. 1996]

 

Te laat ...

te laat voor onbezonnen daden zal je bedoelen

want om de liefde vast te klinken

tussen een keukenblad en een ledikant

is het nooit te laat

maar hoe ver kom je daarmee

hoe wordt zo het gevoel van lente

verstrengeld met dat van de zomer

waarop de herfst en de winter volgen

tot het gemeengoed en de sleur

van het bestaan zich zouden ontfermen

over onze gevoelens

waaruit nu nog poëzie opwelt

als vreugde tranen in diepe emoties

ook is het niet te laat

om elkaar te beminnen

want iedere dag schijn je mooier

in mijn van leeftijd vermoeide ogen

iedere dag is je albasten huid fijner geplooid

rond de welvingen van je jukbeenderen

en de holtes van je gezicht

en iedere dag is de structuur van je ware gelaat

beter te onderscheiden

zolang ik weet van je liefde voor mij

en ik zozeer naar jou verlang

heeft de schaduw van de dood geen vat

en is het niet te laat

 

laat de melancholie je niet vermurwen

en het dagelijks bestaan je niet onteren

want bedenk hoe weinigen op aarde

ontmoeten hun wederhelft

- die ieder heeft onder de 6 miljard

die we samen zijn -

de kansen zijn beangstigend

sinds jij er bent

minder ik geen dagen op mijn leven

maar rijg ik verlangens aaneen

tot een snoer van parelmoeren herinneringen

elke maand die nu verstrijkt is er één méér

en niet één minder

 

hoezo te laat

te laat voor onbezonnen daden zal je bedoelen

want de liefde heeft ons mild gestemd

en geeft ons een melancholieke berusting

waarzonder het leven luidruchtig onvervuld zou blijven

het is niet te laat

om me in je armen te sluiten

zolang mijn lichaam warm is

van verlangen naar jou

 

11 nov. 1996

geamendeerd 24 nov. 1996

 

Cutting edge of time

To be realistic

and without mixing words

time is a knife

cutting on two sides

your sigh of slight despair

it is too late now

comes from a feeling

of having let time go by

a feeling of lost opportunities

by taking no decisions

well, who knows?

 

The other side is

that time has gone by

and that my love for you

could only grow

ups and downs

have not really affected

our feelings

if we have survived

stormy weather and neglect

are we not more likely

to float together

on calmer seas that lie ahead

and if we have travelled that far

the way back is more impossibly long

predestination will take its course

 

It is too late now

we have lost our ways

in the labyrinth

of our entangled hearts

but no doubt

it is only you and me

searching for ourselves

at the cutting edge of time


to Lesley, 12 November 96

 

Don't call me names

what words could hurt me more?

that called me just a friend

are you not part of mine?

more equal than myself

I should have shorn you bold

and put you on the pillory

there would you learn

of sex and so called friends

I'll make them fuck in turn

friends you are talking of

you please the world and loose yourself

don't think of me a friend

 

don't get me wrong

I'll hurt you and myself

no difference it makes

the same we are, this lonely night

 

call me no names

whatever friends may be

they are but good, so nice or close

while I am only yours

 

Lamentatie

De enige lamentatie

die over mijn lippen komt

is geen dichter te zijn

want niet genoeg woorden te vinden

is als een mes in mijn verliefde hart

 

een dichter zou

haar perkamenten huid beschrijven

met woorden die uit de hemel vallen

haar lokken ontraadselen

met steeds nieuwe verzinsels

haar zo uitzinnig behagen

dat zij niet wist

dat zij een ander was

 

gedachten zouden komen als

bloemblaadjes op een lentebeek

vol leven en begeerte

 

woorden zouden elke welving benoemen

van haar lichaam in de zomerzon

loom uitgestrekt vooroverliggend

 

herfst zou mijn beloftes schakeren

tezamen een mantel van geborgenheid

hooghartige schouders die het wel behoeven

 

en wanneer de rijp op wintertakken

wedijvert met haar blanke huid

zou ik weten dat haar stilte

mij omvat als een vanzelfsprekendheid

 

zo zouden onze gevoelens

zij aan zij kunnen gaan door de getijden

jaren die ons leven vervullen

maar helaas

ik moet leren erkennen

geen dichter te zijn

aan Lesley, 18 november 1996

2de versie

                 

                  Verlangen

De trein wist dat ik haast had

Stopte niet bij stations

Waarvan hij vermoedde

Dat jij daar niet was

De trein wist dat ik verlangde

Naar mijn geliefde

De stalen wielen zochten voorzichtig

Hun weg door de vele wissels

Hollands landschap

Mist aan de einder

Rechte sloten

                        Datum: voorjaar 1997

 

To Lesley, my Belphoebe

Lord, I the man whose muse was silent caught

So many months of abstinence

Now that she spoke and opened up the well

Lessening the thirst in her benevolence

                     I will be working like her slave

To shape and make the canvas of my thought

Not will I rest until she calls me in her fertile cave

To nourish me on her firm breast from unknown depths of heart

To give me warmth or lash me with her grief

Always in fear that she might turn me down

Severe the bonds that keep a breath my soul

Rather the victim of my grand Amazon

Torn behind her fleeing unicorn

She is my vamp, my sphinx, Belphoebe and much more

Not without stormy tempest is my muse

But do I make a choice

Her gram or love are equal sides

The other being death

1997

 

 

Lesley Deacon, 1990, pastel on paper, 75x55 cm
Reference: 904308

 

 

 

Lesley Deacon, 1991, photoprint, aquarel and ink, 65x50 cm

Reference:  915015

 

Vroege gedichten van Jan van Eden 1964

 

 

 

Recent work of Jan van Eden

 Copyright Fundación van Eden-Santolaria
For problems or questions regarding this Web site contact vanes@fundacionvanes.org.es